Βιογραφικό

Υπηρεσίες

Βιβλία

Άρθρα

Συχνές Ερωτήσεις

Δραστηριότητες

Επικοινωνία

Πώς μπορεί να μας ωφελήσει η ψυχοθεραπεία;


Ακόμη και σήμερα, 80 χρόνια μετά το θάνατο του ιδρυτή της ψυχαναλυτικής σχολής, Sigmund Freud, η ψυχοθεραπεία θεωρείται από πολλούς ταμπού. "Τρελός είμαι να πάω σε ψυχολόγο;", "Ο φίλος σου είναι ο καλύτερος ψυχολόγος." και "Τι να μου κάνει εμένα ο ψυχολόγος;" Φράσεις που ακούμε συχνά. Γιατί λοιπόν να μπει κάποιος σε μία διαδικασία ίσως χρονοβόρα, ακριβή, και καμιά φορά και δύσκολη; Τι με οδήγησε εμένα να μπω σε αυτή τη διαδικασία; Τι με οδήγησε να "αλλάξω καρέκλα" και να πάω στην άλλη, αυτή του θεραπευτή;

Σήμερα μπορώ να πω  πως  η ψυχοθεραπεία είναι η καλύτερη "επένδυση" που έχω κάνει για μένα. Δεν ήταν όμως πάντα έτσι. Ξεκίνησα με αμφιβολία, ίσως και λίγο φόβο. Συνέχισα όμως, καθώς μες στο σκοτάδι της αμφισβήτησης, υπήρχε κι ένα μικρό φως ελπίδας. Μία αίσθηση ότι, "κάτι θα βγει, κάτι καλό γίνεται εδώ". Η εμπιστοσύνη στη διαδικασία της ψυχοθεραπείας και στη σχέση που δημιουργούμε με τον άνθρωπο που έχουμε απέναντί μας χτίζεται σταδιακά και είναι απαραίτητος φορέας της αλλαγής.

Φοβόμουν. Την έκθεση, τη κριτική αλλά  και την ίδια την αλλαγή που έβλεπα να συμβαίνει. Το ιδιαίτερο είναι πως όλα αυτά, δε βρίσκονταν τότε στην επίγνωση μου. Δεν ήξερα, ή έκανα πως δεν ήξερα  πως φοβάμαι. Οι φόβοι μας, οι τρόποι με τους οποίους έχουμε μάθει να λειτουργούμε ή να σχετιζόμαστε και οτιδήποτε βιώνεται δύσκολο από τον καθένα μας, έρχονται και στη θεραπευτική σχέση, αφού καταρχάς μιλάμε για μία σχέση. Ποιες όμως να είναι άραγε οι διαφορές με οποιαδήποτε άλλη σχέση;

Ο θεραπευτής έχει εκπαιδευτεί να ακούει και να σέβεται το διαφορετικό, να έχει διάθεση να καταλάβει, ακόμη κι αν κάτι του είναι τελείως ξένο, και να λειτουργεί ως εξωτερικός παρατηρητής, που βλέπει κάτι που ίσως εμείς να μη βλέπουμε. Η νοηματοδότηση όμως της παρατήρησης, είναι δική μας δουλειά. Ο θεραπευτής δε γνωρίζει τίποτε παραπάνω για εμάς από αυτό που παρατηρεί και αυτό που του λέμε. Η συμμετοχή μας είναι, και χρειάζεται να είναι, ενεργή. Η θεραπεύτρια μου δεν ήξερε ότι φοβάμαι τη κριτική. Με βοήθησε όμως, σα συνοδοιπόρος σε αυτό το ταξίδι, να δώσω νόημα στη συμπεριφορά μου, στη σκέψη μου, και στο συναίσθημά μου. Να έρθω σε επαφή με αυτό το φόβο και να τον δεχθώ. Να δεχθώ πως είμαι και ευάλωτη. Και είναι εντάξει. Όσο δούλευα προς την αποδοχή, παρατηρούσα πως ο φόβος άρχισε να μειώνεται. Όσο του έδινα χώρο και δεν τον κουκούλωνα, τόσο εκείνος απαλυνόταν.

Και επιτέλους καταλαβαίνω, τι είναι αυτή η "παράδοξη θεωρία της αλλαγής", για την οποία μιλάμε στη ψυχοθεραπεία Gestalt. Ένας από τους εκπαιδευτές μου μου την εξήγησε μία μέρα πολύ απλά, αλλά τώρα μου κάνει περισσότερο νόημα. Μου είχε πει "όσο προσπαθώ να αλλάξω, δεν αλλάζω. Η αλλαγή έρχεται, όταν σταματήσω να προσπαθώ." Δε μπορώ λοιπόν να αναγκάσω το φόβο να φύγει. Μπορώ να τον ακούσω όμως.

Δεν είναι εύκολο. Έχουμε μάθει να λειτουργούμε με συγκεκριμένους τρόπους, που κάποτε μας βοηθούσαν, αλλά μας δυσκολεύουν πια. Καλούμαστε να "ξε-μάθουμε" τρόπους που μας στήριξαν όλη μας τη ζωή και μέσα στους οποίους, νιώθουμε ασφάλεια. Και εδώ έρχεται ο φόβος που είχα βλέποντάς με να αλλάζω. Είχε κάτι το τρομαχτικό. Δεν ήξερα τι θα βγει, ήταν κάτι άγνωστο για μένα. Δεν έχασα πάντως τον εαυτό μου. Είμαι ακόμα εδώ.

Θα κλείσω με μία μεταφορά, που έχει πιο κοντινό μπορώ να εκφράσω με λόγια για  τη συνάντηση στο θεραπευτικό δωμάτιο...

Μία ασφαλής άγκυρα. Ένα λιμάνι πολύβουο, γεμάτο χρώματα και εμπόρους, να πουλάνε τη πραμάτεια τους. Με σκοτεινά σοκάκια, που όταν είμαστε έτοιμοι θα πάμε να εξερευνήσουμε. Με μυρωδιές άγνωστες έως τότε. Φαγητά εξωτικά, που μπορούμε αν θέλουμε να δοκιμάσουμε. Με ανθρώπους λυπημένους, χαμογελαστούς, ή και αδιάφορους, που μπορεί κάποια συναρπαστική ιστορία να έχουν να μας πουν. Ή μια πολύ θλιβερή, που να μας κάνει να δακρύσουμε. Στο χέρι μας είναι να τις ακούσουμε και μετά να αποφασίσουμε τι θα κάνουμε μαζί τους. Είναι ένας κόσμος δικός μας, πολύ πιο πλούσιος απ' ότι ίσως φανταζόμασταν. Με όμορφες και άσχημες γωνιές, με χωμάτινους δρόμους και πλακόστρωτα δρομάκια. Ένας κόσμος ολόκληρος, που μας βοηθάει να γινόμαστε κι εμείς ολόκληροι. Και όταν πάρουμε ό, τι θέλαμε να πάρουμε, μπορούμε να ταξιδέψουμε σε καινούριους προορισμούς. Εκείνο το γεμάτο ζωή λιμάνι όμως, θα είναι πάντα μέσα μας, ανοιχτό να το επισκεφθούμε όποτε θελήσουμε.

 

Αλίκη Μήτση                                                                                                                                        Ψυχολόγος-Εκπαιδευμένη στη προσέγγιση Gestalt                                                                       Συνεργάτις Ελληνικού Σεξολογικού Ινστιτούτου